Đọc đoạn trích:
“Nó sinh được ba con, một giống rặt mẹ, hai giống rặt cha, không hề có chuyện lai Vàng và Mực, lạ thiệt. Cũng như mẹ nó hồi nào, chúng nó đã có “hộ khẩu” từ khi chưa ra đời. Trong niềm vui của Đoan về con Mực, ừ, thì cứ cho là nhỏ mọn đi, còn có ý nghĩa góp phần tái tạo thiên nhiên hiền dịu đưa vào cho những gia đình cần sửa chữa sự ô trọc.
Buổi tối, con gái chị đã đớt những con cún nhăn nheo lổn nhổn trên cái bao bố cũ trải dưới gầm giường trong bếp, còn chị lui cui làm cơm, lắng nghe ngôn ngữ không ranh giới giữa người và vật mà con bé dành cho lũ cún. Nhìn ra cửa trước chị thấy Mực đang đưa ba của lũ con nó vô nhà, chắc là để khoe. “Nàng” đi trước, hàng vú căng là đà làm cho dáng đi ngúc ngắc tất bật như người đàn bà đông con. “Chàng” đi sau, vạm vỡ, rắn chắc, đĩnh đạc, đúng là một ông bố muộn màng. Vô quá cửa một chút, con Vàng đứng lại ngần ngừ, thận trọng đảo mắt đánh hơi xem tình ý chủ nhà. Mực dừng lại chờ nhưng thấy Vàng vẫn đứng yên, nó quay lại nói ư ử với chồng rồi cả hai, kẻ trước người sau đi vô bếp. Vừa tới cửa giữa, chúng bị Nhiêu phát hiện. Lúc đầu, anh bận dò xổ số kiến thiết trên Đài truyền hình nên chúng đã lọt vô nhà yên ổn. Đứng chờ xem trót cảnh Mực đưa chồng vô thăm con nên Đoan không kịp can Nhiêu khi anh rút cây gài cửa phện tới tấp vô chân con Vàng và giữa cột sống con Mực.
- Mẹ, dơ hết nhà rồi, đồ khỉ gió! Trời mưa mà mầy... Anh khèo cái bao trải ở thềm nhà chùi lia lịa những dấu chân chó.
Đoan chỉ kịp thấy con Vàng xụi một chân nhảy cà xích ra cửa và con Mực quỵ xuống, cột sống cong như cái đòn gánh, miệng la thất thanh rồi gượng dậy lết theo chồng. Khi Đoan nhắc chảo cá chiên trên bếp xuống để lao theo chúng thì chúng đã biến mất vào bóng đêm ẩm ướt.
Mực không về.
Đoan để cửa suốt đêm mà nó không về.
Chiều hôm sau, chị xin phép cơ quan nghỉ một buổi để đi kiếm nó. Nhưng nó có phải là đứa trẻ đâu. Nó có thể rúc vô góc vườn của ai đó với sự an ủi của con Vàng và chúng nó tự kiếm ăn. Nếu nó vẫn đi được mà không thèm về thì nó sẽ nhập vô đám chó hoang ngoài chợ, sống trơ ra bất cần như kẻ bụi đời. Cũng không thể rao tìm nó trên Đài truyền thanh được.
Hôm sau nữa, Đoan phải đi công tác. Ở một nơi cách xa trung tâm thành phố ba chục cây số, người ta báo là còn giữ cái nắp hầm bí mật từng che giấu một cán bộ cốt cán hiện là quan đầu tỉnh và cơ quan cử chị đi xin về cho Nhà bảo tàng, nơi chị làm việc.
- Ở nhà, anh có đi kiếm nó không? - Chị hỏi chồng, không hi vọng gì nhưng vẫn hỏi, vì ấm ức mà hỏi.
Nhiêu trợn trạo với chị:
- Bộ điên sao đi kiếm nó?
Ba con cún quá non ngày tháng, coi bộ cầm cự không nổi với thứ nước cơm đường của Đoan. Chúng kêu khóc ằng ặc suốt đêm đến nỗi Đoan nghe bà hàng xóm ngủ trên gác chặc lưỡi bất bình. Nhiêu cũng trở mình liên tục trong mùng, hai tay ôm đầu, lầm bầm rủa xả.
Đến ngày thứ năm, một con Mực con đã biết thinh thích khi liếm nước đường, còn hai con kia vẫn tuyệt thực, khóc ằng ặc suốt, da dẻ càng nhăn nhúm thảm hại.
Cũng chiều đó, Đoan vừa bước vô nhà, đứa con gái được ba đón về trước lập bập mách:
- Ba liệng chó xuống sông hết rồi, má!
- Sao mà liệng? Liệng hết hả? Trời ơi, có một con biết ăn rồi! - Chị nắm cánh tay con mà lắc. Dòm bộ mặt đắc thắng của chồng, chị không thể nói gì được nữa. Đoan bỏ đi, chị nhìn xuống con sông trước cửa nhà và như thấy ba con cún giãy giụa ngoi ngóp trước khi chìm nghỉm. Ánh điện trên bờ hắt xuống nước thành một dải lụa trắng dật dờ như nó cũng biết để tang.
Nhưng Đoan không bỏ đi như con Mực. Chị còn có một con người để trông nom.
Đêm đó, lần đầu tiên chị đề nghị thẳng thừng với chồng là chị muốn ngủ riêng.”
(Trích Con chó và vụ li hôn - Dạ Ngân, theo baovannghe.vn)
Thực hiện các yêu cầu:
Câu 1 [828171]: Đoạn trích viết về đề tài nào?
Đoạn trích viết về đề tài cuộc sống đời thường.
Câu 2 [828174]: Đoạn trích gồm mấy phần? Nêu nội dung chính của từng phần.
Đoạn trích gồm ba phần:
- Phần thứ nhất (từ đầu đến sửa chữa sự ô trọc): Con Mực sinh con và niềm vui của Đoan.
- Phần thứ hai (tiếp đến tìm nó trên Đài truyền thanh được): Con Mực đưa con Vàng về thăm đàn con, bị Nhiêu đánh đến mức phải bỏ đi.
- Phần thứ ba (còn lại): Đoan đi công tác, Nhiêu liệng nốt đàn con của con Mực và con Vàng xuống sông…
Câu 3 [828175]: Xác định bối cảnh của đoạn trích.
Bối cảnh của đoạn trích:
- Không gian: nhà của Đoan - Nhiêu.
- Thời gian: trong năm ngày liên tiếp.
Câu 4 [828177]: Truyện được kể bởi ngôi kể nào? Người kể chuyện là ai? Điều đó có ý nghĩa gì?
- Truyện được kể bởi ngôi kể thứ ba.
- Người kể chuyện giấu mặt (ẩn danh).
- Việc lựa chọn ngôi kể thứ ba, người kể chuyện ẩn danh mang lại cho đoạn trích nhiều ý nghĩa:
+ Toàn bộ diễn biến sự việc trong đoạn trích được kể một cách khách quan, chân thực, sinh động như nó vốn có.
+ Người kể chuyện có khả năng di chuyển điểm nhìn linh hoạt, có thể kể chuyện ở mọi lúc, mọi nơi và thâm nhập vào đời sống nội tâm phức tạp của các nhân vật Đoan, Nhiêu, đặc biệt là nhân vật Đoan, từ đó phân tích tâm lí nhân vật một cách sâu sắc.
Câu 5 [828180]: Truyện gồm (các) nhân vật nào?
Truyện gồm các nhân vật: Đoan, Nhiêu - chồng Đoan, con gái Nhiêu và Đoan, con Mực, con Vàng, đàn con của con mực,…
Câu 6 [828190]: Nhân vật trữ chính trong đoạn trích là ai?
Nhân vật chính trong đoạn trích là Đoan.
Câu 7 [828191]: Theo đoạn trích, con Mực có ý nghĩa như thế nào đối với Đoan?
Theo đoạn trích, với Đoan, con Mực không chỉ mang lại niềm vui mà còn góp phần tái tạo thiên nhiên hiền dịu đưa vào cho những gia đình cần sửa chữa sự ô trọc.
Câu 8 [828193]: Khi thấy con Mực đưa con Vàng - cha của lũ cún con - vào nhà, Nhiêu đã có hành động, lời nói như thế nào? Lời nói, hành động của Nhiêu cho thấy tình cảm, thái độ nào của anh đối với những con chó?
- Khi thấy con Mực đưa con Vàng - cha của lũ cún con - vào nhà, Nhiêu rút cây gài cửa phện tới tấp vô chân con Vàng và giữa cột sống con Mực đồng thời khèo cái bao trải ở thềm nhà chùi lia lịa những dấu chân chó; miệng không ngớt mắng chửi con Mực và con Vàng: “Mẹ, dơ hết nhà rồi, đồ khỉ gió! Trời mưa mà mầy...”.
- Những lời mắng chửi, nguyền rủa và hành động đánh đập thô bạo của Nhiêu cho thấy thái độ bực tức, giận dữ và sự căm ghét của Nhiêu đối với lũ chó, chỉ vì chúng đã làm dơ (bẩn) nền nhà anh.
Câu 9 [828195]: Chi tiết Đoan xin phép cơ quan nghỉ một buổi để đi kiếm con Mực cho thấy tình cảm nào của chị?
Chi tiết Đoan xin phép cơ quan nghỉ một buổi để đi kiếm con Mực cho thấy tình cảm yêu thương sâu nặng của Đoan dành cho con Mực. Với chị, con Mực không phải là một con vật mà dường như đã trở thành một người thân yêu.
Câu 10 [828196]: Chi tiết Nhiêu liệng hết đám chó con xuống sông khắc hoạ tính cách nào ở nhân vật?
Chi tiết Nhiêu liệng hết đám chó con xuống sông khắc hoạ tính cách thô bạo, cục súc, thậm chí độc ác của Nhiêu. Những con chó con hoàn toàn vô tội, nếu không thích chúng, Nhiêu có thể cho chúng đi thay vì hành xử thiếu nhân tính như vậy.
Câu 11 [828201]: Từ đoạn trích, hãy lí giải về phản ứng sau đây của Đoan: Đêm đó, lần đầu tiên chị đề nghị thẳng thừng với chồng là chị muốn ngủ riêng.
Đoan và Nhiêu là hai vợ chồng. Trong khi Đoan rất yêu con Mực và đàn con của nó (Đoan vui khi con Mực sinh được ba con; chị vừa lui cui làm cơm vừa hạnh phúc nhìn con gái chơi với lũ cún con mới sinh, rồi trông con Mực dẫn con Vàng - chồng nó - vô thăm con) thì Nhiêu lại đánh con Mực và con Vàng một cách không thương tiếc chỉ vì chúng làm dơ nhà anh. Nhiêu đánh chúng đau đến mức con Mực bỏ đi không về. Nhẫn tâm hơn, khi Đoan đi vắng, Nhiêu còn liệng ba con chó con xuống sông. Mọi ứng xử của Nhiêu với mẹ con con Mực cho thấy một tình cảm hoàn toàn trái ngược với tình cảm của Đoan - vợ anh. Và có lẽ chính sự khác biệt ấy khiến Đoan không còn muốn gần gũi người đàn ông lạnh lùng, vô cảm, nên chị muốn ngủ riêng.
Câu 12 [828203]: Anh/Chị có đồng tình với cách ứng xử của nhân vật Nhiêu với bầy chó trong đoạn trích không? Vì sao?
Thí sinh tự do thể hiện quan điểm cá nhân, song cần hợp lí, thuyết phục. Chẳng hạn:
Tôi không đồng tình với cách ứng xử của Nhiêu với bầy chó. Việc anh đánh con Mực, con Vàng vì chúng làm bẩn nhà có thể tha thứ được. Song việc anh liệng lũ chó con (hai con chưa biết ăn, một con mới biết ăn) xuống sông là hành vi thực sự nhẫn tâm. Nó cho thấy Nhiêu là một con người vô cảm thực sự.
Câu 13 [828204]: Anh/Chị có đồng tình với cách ứng xử của Đoan đối với Nhiêu không? Vì sao?
Thí sinh tự do thể hiện quan điểm, song cần hợp lí, thuyết phục. Chẳng hạn:
Tôi đồng tình với cách ứng xử của Đoan đối với Nhiêu (Đêm đó, lần đầu tiên chị đề nghị thẳng thừng với chồng là chị muốn ngủ riêng.), bởi một người giàu tình cảm, yêu động vật như Đoan không thể chấp nhận một người thô bạo, độc ác như Nhiêu được.
Hoặc:
Tôi không đồng tình với cách ứng xử của Đoan đối với Nhiêu (Đêm đó, lần đầu tiên chị đề nghị thẳng thừng với chồng là chị muốn ngủ riêng.), bởi dẫu sao con Mực và đàn con của nó cũng chỉ là loài vật. Đoan có thể nói chuyện thẳng thắn với Nhiêu để giải tỏa những uất ức của bản thân trước hành động của Nhiêu. Thậm chí, nếu Nhiêu không thấu hiểu, chia sẻ, Đoan cũng cần chấp nhận để cuộc sống gia đình được hài hòa, trọn vẹn.
Câu 14 [828205]: Từ đoạn trích, anh/chị hãy lí giải nguyên do vụ việc li hôn của hai vợ chồng Đoan và Nhiêu.
Nhan đề của truyện (Con chó và vụ li hôn) cùng các sự việc, chi tiết trong đoạn trích cho phép người đọc nghĩ đến nguyên do vụ việc li hôn của hai vợ chồng Đoan và Nhiêu chính là sự khác nhau trong nhận thức, hành động và sâu xa hơn là sự khác nhau trong đời sống tâm hồn và tính cách của hai người. Trong khi Đoan là người rất giàu tình yêu thương, nhân ái, bao dung, vị tha, có nội tâm sâu sắc thì Nhiêu lại là người vô tâm, vô tính, vị kỉ, thô bạo. Giữa Đoan và Nhiêu rõ ràng đang có sự vênh lệch trong đời sống tâm hồn và tính cách giữa hai người
Câu 15 [828206]: Làm rõ đặc điểm của truyện ngắn hiện đại qua một số yếu tố tiêu biểu trong đoạn trích.
Đặc điểm của truyện ngắn hiện đại qua một số yếu tố tiêu biểu trong đoạn trích:
- Đoạn trích đi sâu phản ánh cuộc sống hiện tại, đặc biệt thể hiện sự quan tâm đến cuộc sống đời thường của con người (chuyện xoay quanh mối quan hệ giữa hai vợ chồng và một con vật nuôi trong gia đình).
- Đoạn trích đi sâu khắc họa cảm xúc, suy nghĩ của các nhân vật, đặc biệt là nhân vật Đoan (vui mừng khi con Mực sinh ba con, hạnh phúc khi nhìn con gái chơi với đàn chó con mới sinh; bất lực khi thấy chồng đánh con Mực và con Vàng; đau khổ, thất vọng khi chồng liệng lũ chó con xuống sông).
- Dùng nhiều điểm nhìn trần thuật: đan xen điểm nhìn của người kể chuyện, điểm nhìn của nhân vật (chẳng hạn:
+ Điểm nhìn của người kể chuyện: Chiều hôm sau, chị xin phép cơ quan nghỉ một buổi để đi kiếm nó.
+ Điểm nhìn của nhân vật Đoan: Nhưng nó có phải là đứa trẻ đâu. Nó có thể rúc vô góc vườn của ai đó với sự an ủi của con Vàng và chúng nó tự kiếm ăn. Nếu nó vẫn đi được mà không thèm về thì nó sẽ nhập vô đám chó hoang ngoài chợ, sống trơ ra bất cần như kẻ bụi đời. Cũng không thể rao tìm nó trên Đài truyền thanh được.)
Câu 16 [828207]: Đoạn trích có ý nghĩa gì đối với người đọc trong bối cảnh xã hội hiện đại?
Câu chuyện được kể trong đoạn trích từ truyện ngắn Con chó và vụ li hôn (Dạ Ngân) đến nay vẫn mang ý nghĩa thức tỉnh con người hiện đại những bài học về sự kết nối giữa con người với loài vật, với thế giới tự nhiên; về sự thấu hiểu, hòa hợp giữa con người với con người; về nhân tính,… Đặc biệt trong thời đại hiện đại, thời đại của khoa học công nghệ khiến đời sống vật chất của con người ngày càng được nâng cao nhưng cũng khiến con người ngày càng trở nên lạnh lùng, vô cảm hơn…