Đọc đoạn trích:
“Gần sáng, bom và pháo thưa dần. Nhưng gió vẫn rít từng cơn ào ào. Các vòm lá đảo điên vật lộn với những cơn lốc hùng hổ xoáy vào ngọn cây. Mưa vẫn mau hạt. Bầu trời xám đặc màu chì như nặng trĩu nước. Trực ban nhìn đồng hồ: đã năm giờ rưỡi mà khu rừng còn tối sầm. Anh vuốt nước mưa trên mặt rồi huýt một hồi còi báo thức. Mọi người bật dậy.
Có tiếng chân bước lóp ngóp trong bùn lầy, tiếng vải nhựa theo nhau loạt soạt quạt vào cây lá mỗi lúc một gần. Một đơn vị bộ binh nữa, ướt sũng, lấm láp hiện ra ở bãi trú quân, bất ngờ và khác thường. Sự xuất hiện của họ vào lúc trời vừa tảng sáng này làm mọi người chú ý ngay.
- Ði từ hồi nào mà giờ đã tới?
- Hành quân suốt đêm qua đấy.
- Chu cha, cô Phước - Một chiến sĩ đứng cạnh đoàn trưởng Thăng vội kêu lên.
- Ồ, cô Phước thiệt kìa! Nhiều chiến sĩ cùng kêu lên, như chưa tin hẳn là Phước đã lại dẫn quân tới.
Nhưng rõ ràng trước mặt họ đó, cái vóc người dong dỏng, cái dáng đi nhanh nhẹn của Phước. Họ khó nhận ra cô một chút, bởi bộ bà ba đen ướt bó sát người như làm cô bé nhỏ hẳn lại, bởi người cô lấm lem, mái tóc cũng bê bết những bùn. Cô cầm trong tay một bó hoa rừng, những bông hoa cánh hồng nhụy đỏ lấm tấm phấn vàng tựa như thứ hoa kết bằng sáp, rất đỗi mảnh mai. Khuôn mặt đầy đặn của cô có phần hơi xẹp xuống, đôi môi vốn đỏ mọng, trở nên tím ngắt vì giá lạnh, riêng cặp mắt thì vẫn trong trẻo và long lanh sáng. Khi bắt gặp cái nhìn của những chiến sĩ mình dẫn đường hôm qua, cô khẽ mủm mỉm cười.
- Cô Phước ơi!
- Ðồng chí Phước!
Sau một giây im lặng vì ngạc nhiên và xúc động, các chiến sĩ đang ngồi đợi giờ xuất phát bỗng đứng cả dậy gọi tíu tít.
- Cô Phước, sao cô tài thế? Ði gì mà nhanh như chim bay ấy?
- Cô ấy đúng là nhanh như chim thật, các đồng chí ạ - Người chính trị viên của đơn vị bạn mới tới đặt chiếc ba lô xuống và sôi nổi góp chuyện.
- Chúng tôi đến trạm - Người chính trị viên tiếp, đầy vẻ thiết tha muốn càng nhiều người càng tốt cần phải được biết ngay câu chuyện này - vừa thiu thiu ngủ thì có lệnh hành quân gấp. Trạm chỉ còn một giao liên lại đang lên cơn sốt. Các đồng chí khác người thì đi gùi gạo, người thì đi cáng thương. Trạm trưởng toan dẫn chúng tôi đi, nhưng lại lo không có ai trực ở nhà. Giữa lúc đó thì đồng chí Phước của chúng ta về (anh nhấn mạnh mấy tiếng của chúng ta một cách trìu mến). Nom cô ấy như vừa chui từ dưới đất lên. Mặt mũi, quần áo chân tay lấm đầy đất. Nghe trạm trưởng hỏi: “Lại bị B.52 nó đấm lưng hả Phước?” Cô ấy chỉ cười: “Dạ, em đội một mớ bom mà không lãnh trái mô hết”. “Sao không ở bên đó sáng mai hẵng về”. “Nhà vắng, em sợ có việc chi bất ngờ không ai chạy”. Thấy chúng tôi hối hả xếp ba lô chuẩn bị hành quân gấp, cô vội vàng đề nghị trạm trưởng cho cô đi dẫn đường. Trạm trưởng quyết định Phước ở nhà để anh đi, vì hằng tháng trời cô cứ đi miết và đêm nay lại vừa mới đi về, mà lúc này đã gần tám giờ tối... Nhưng cô Phước khăng khăng quả quyết rằng cô đã quen con đường đó, cô nắm được quy luật đánh phá của thằng địch, còn trạm trưởng phải ở nhà vì ngộ lỡ có thương binh đột xuất, cho nên rõ ràng người đưa chúng tôi đi chỉ có thể là cô thôi... Rồi coi như việc phân công đương nhiên là phải như vậy, cô ấy chạy xuống bếp luộc ngay một hăng-gô sắn gói đem theo. Ông trạm trưởng tự hào về cô giao liên của mình lắm. Ông ấy bảo chúng tôi: “Cô Phước mà đưa đường thì rất chi là yên tâm. Nhanh như sóc đó. Mỗi ngày ít nhất cũng đi về hai lượt trên đoạn đường ác liệt ấy mà cô cứ bình thản như không. Bom nổ bên cạnh, cười. Ngày ăn hai bữa sắn, cũng cười”. Mà quả vậy, hồi đêm gặp bom, gặp pháo, chính cô ấy chỉ huy chúng tôi đấy, linh hoạt ghê lắm, bình tĩnh ghê lắm.
Lúc này, sau khi trả lại chiếc ba lô mà cô mang giùm cho một anh chiến sĩ đau chân, Phước tới ngồi trên một hòn đá phẳng, giở gói sắn luộc và muối hầm ra ăn nhỏ nhẻ. Vừa ăn, cô vừa nhặt từng mảnh lá khô rịt vào những chỗ bị vắt cắn dưới chân. Cô hoàn toàn không biết rằng những anh lính trẻ mà cô đưa đường hôm qua đang rất hối hận và nhìn cô với con mắt cảm phục như thế nào. Họ trầm trồ:
- Giỏi! Giỏi thiệt! Bọn mình theo cho kịp cũng mệt chứ...
- Tay ấy mà ở đơn vị chiến đấu thì phải biết, nghe!
- Hồi ở nhà ít ra cũng là du kích loại “Ngon”.
- Hôm qua, bọn mình nói nhiều câu tầm bậy quá.
Ðoàn trưởng Thăng từ nãy vẫn yên lặng. Anh đang không bằng lòng mình. Ðơn vị sắp lên đường. Bao giờ mới có dịp gặp lại người con gái dũng cảm và dịu dàng kia? Thăng thong thả đi tới bên Phước. Cô ngước nhìn anh mỉm cười ngoan ngoãn như một đứa em gái ở nhà, và đưa cho anh khúc sắn luộc:
- Thủ trưởng ăn một miếng cho vui.
- Thôi, cô Phước ăn đi... Hoa đẹp quá nhỉ - Thăng nhìn bó hoa rừng Phước để trên mỏm đá bên cạnh - Hái hoa làm chi đó cô Phước?
- Dạ, tối nay bên em tổ chức lễ kết nạp đoàn viên mới. Cánh rừng bên ni hoa thiệt nhiều mà bên chỗ em chẳng thấy hoa nào hết trơn.
- Công phu quá nhỉ... - Ngừng một lát anh tiếp - Cô Phước này...
- Dạ?
- Hôm qua, vì chưa hiểu, vì quá nóng nảy, tôi có nặng lời với cô, thậm chí có lúc nghĩ sai về cô nữa kia, chắc cô giận tôi lắm? - Anh hạ thấp giọng như nói với chính mình. Khổ vậy đó, đôi khi những khó khăn lớn thì mình vượt được cả mà nhiều lúc chỉ vì một sự trái ý rất nhỏ mình lại không khắc phục nổi. Cô Phước à, cô bỏ qua nhé.
Phước nhìn Thăng đầy vẻ ngạc nhiên:
- Ơ rứa mà giận chi, anh?
Giao liên đã ra. Ðơn vị bắt đầu lên đường. Ðoàn trưởng Thăng bắt tay từ giã Phước. Trước khi bước đi anh còn quay nhìn lần cuối bó hoa trên mỏm đá, thầm nhủ: “Phước giống hệt những bông hoa rừng”.
Trên đường hành quân ngàn dặm của chúng ta - Thăng nghĩ - có biết bao bông hoa rừng đẹp kín đáo như thế. Những bông hoa thường mọc xuyên lên từ khe đá khắc khổ, lẩn khuất thầm lặng dưới những gốc cây rễ nổi xù xì. Những bông hoa nom rất đỗi mảnh mai nhưng chẳng có bão mưa nào vùi dập nổi.”
Năm 1969
(Trích Hoa rừng - Dương Thị Xuân Quý, theo baovannghe.vn)
Thực hiện các yêu cầu:
Câu 1 [828313]: Đoạn trích viết về đề tài nào?
Đoạn trích viết về đề tài: chiến tranh.
Câu 2 [828315]: Chỉ ra bối cảnh của đoạn trích.
Bối cảnh của đoạn trích:
- Thời gian: gần sáng.
- Không gian: bãi trú quân trong rừng, mưa to gió rít, tại một bãi trú quân.
Câu 3 [828319]: Nhân vật trữ chính trong đoạn trích là ai?
Nhân vật chính trong đoạn trích là Phước - một cô giao liên (giống Nga trong truyện ngắn Trại Bảy chú lùn, Hòa trong tiểu thuyết Nỗi buồn chiến tranh của Bảo Ninh,…).
Câu 4 [828321]: Tìm các chi tiết khắc hoạ hình ảnh Phước lúc trời vừa tảng sáng, khi cô đưa một đơn vị bộ binh nữa đến trạm.
Các chi tiết khắc hoạ hình ảnh Phước lúc trời vừa tảng sáng, khi cô đưa một đơn vị bộ binh nữa đến trạm dừng nghỉ:
- cái vóc người dong dỏng, cái dáng đi nhanh nhẹn,
- bộ bà ba đen ướt bó sát người như làm cô bé nhỏ hẳn lại, bởi người cô lấm lem, mái tóc cũng bê bết những bùn,
- cầm trong tay một bó hoa rừng,
- Khuôn mặt đầy đặn của cô có phần hơi xẹp xuống, đôi môi vốn đỏ mọng, trở nên tím ngắt vì giá lạnh, riêng cặp mắt thì vẫn trong trẻo và long lanh sáng.,
- khẽ mủm mỉm cười.
Câu 5 [828322]: Hình ảnh nhân vật Phước hiện lên như thế nào qua lời nói của các nhân vật khác?
- Hình ảnh nhân vật Phước hiện lên với nhiều vẻ đẹp qua lời nói của các nhân vật: ông trạm trưởng trạm giao liên, người chính trị viên, các chiến sĩ thuộc đơn vị của Thăng và đoàn trưởng Thăng.
(- Lời các chiến sĩ:
+ Cô Phước, sao cô tài thế? Ði gì mà nhanh như chim bay ấy?
+ Giỏi! Giỏi thiệt! Bọn mình theo cho kịp cũng mệt chứ...
+ Tay ấy mà ở đơn vị chiến đấu thì phải biết, nghe!
+ Hồi ở nhà ít ra cũng là du kích loại “Ngon”.

- Lời người chính trị viên:
+ Cô ấy đúng là nhanh như chim thật, các đồng chí ạ.
+ Nom cô ấy như vừa chui từ dưới đất lên. Mặt mũi, quần áo chân tay lấm đầy đất. (…) Thấy chúng tôi hối hả xếp ba lô chuẩn bị hành quân gấp, cô vội vàng đề nghị trạm trưởng cho cô đi dẫn đường. Trạm trưởng quyết định Phước ở nhà để anh đi, vì hằng tháng trời cô cứ đi miết và đêm nay lại vừa mới đi về, mà lúc này đã gần tám giờ tối... Nhưng cô Phước khăng khăng quả quyết rằng cô đã quen con đường đó, cô nắm được quy luật đánh phá của thằng địch, còn trạm trưởng phải ở nhà vì ngộ lỡ có thương binh đột xuất, cho nên rõ ràng người đưa chúng tôi đi chỉ có thể là cô thôi... (…) Mà quả vậy, hồi đêm gặp bom, gặp pháo, chính cô ấy chỉ huy chúng tôi đấy, linh hoạt ghê lắm, bình tĩnh ghê lắm.

- Lời trạm trưởng trạm giao liên: Cô Phước mà đưa đường thì rất chi là yên tâm. Nhanh như sóc đó. Mỗi ngày ít nhất cũng đi về hai lượt trên đoạn đường ác liệt ấy mà cô cứ bình thản như không. Bom nổ bên cạnh, cười. Ngày ăn hai bữa sắn, cũng cười”.
- Lời nhủ thầm của đoàn trưởng Thăng: Phước giống hệt những bông hoa rừng.)
- Qua lời nói của các nhân vật trong đoạn trích Phước hiện lên là một cô giao liên nhanh nhẹn; giàu tinh thần trách nhiệm; dũng cảm, kiên gan; đẹp như đóa hoa rừng; đáng yêu, đáng mến.
Câu 6 [828323]:
- Dạ, em đội một mớ bom mà không lãnh trái mô hết.
- Nhà vắng, em sợ có việc chi bất ngờ không ai chạy.
- Dạ, tối nay bên em tổ chức lễ kết nạp đoàn viên mới. Cánh rừng bên ni hoa thiệt nhiều mà bên chỗ em chẳng thấy hoa nào hết trơn.
- Ơ rứa mà giận chi, anh?

Các chi tiết lời nói trên đây khắc hoạ đặc điểm nào ở nhân vật Phước?
Các chi tiết lời nói trên đây khắc hoạ sự nhanh nhẹn, vẻ gan dạ, dũng cảm cũng như tinh thần trách nhiệm cao và đặc biệt là sự lạc quan, trẻ trung, yêu đời của cô giao liên Phước.
Câu 7 [828325]: “Phước giống hệt những bông hoa rừng”; có biết bao bông hoa rừng đẹp kín đáo như thế. Những bông hoa thường mọc xuyên lên từ khe đá khắc khổ, lẩn khuất thầm lặng dưới những gốc cây rễ nổi xù xì. Những bông hoa nom rất đỗi mảnh mai nhưng chẳng có bão mưa nào vùi dập nổi.
Ý nghĩ trên bộc lộ tình cảm nào của đoàn trưởng Thăng dành cho Phước?
Ý nghĩ trên bộc lộ tình cảm yêu mến, ngưỡng mộ, ngợi ca của đoàn trưởng Thăng dành cho Phước.
Câu 8 [828328]: Xác định cảm hứng chủ đạo của đoạn trích.
Cảm hứng chủ đạo của đoạn trích: ngợi ca vẻ đẹp của con người, đặc biệt là những cô gái làm công tác giao liên trong chiến tranh chống Mỹ.
Câu 9 [828331]: Nêu chủ đề của đoạn trích.
Chủ đề của đoạn trích: vẻ đẹp của những cô gái giao liên trong kháng chiến chống Mỹ.
Câu 10 [828333]: Cảm nhận của anh/chị về vẻ đẹp lãng mạn trong đoạn trích.
- Các chi tiết về nụ cười mủm mỉm của Phước khi bắt gặp cái nhìn của các chiến sĩ cô dẫn đường hôm qua; bó hoa rừng cánh hồng nhụy đỏ lấm tấm phấn vàng tựa như thứ hoa kết bằng sáp, rất đỗi mảnh mai trên tay Phước, vẻ xinh đẹp ngay cả khi lấm láp của Phước, chi tiết lời nói của trạm trưởng trạm giao liên về Phước (“Bom nổ bên cạnh, cười. Ngày ăn hai bữa sắn, cũng cười”),… - tất cả đã họa lên một bức chân dung tuyệt đẹp của một cô giao liên trẻ trung, yêu đời, kiên cường, dũng cảm, giàu tinh thần trách nhiệm với công việc được giao bất chấp hiểm nguy, gian khổ. Đó chính là bằng chứng cho vẻ đẹp lãng mạn của đoạn trích. (Lãng mạn: vượt lên trên thực tại gian khổ để vươn tới những vẻ đẹp cao cả.)
- Vẻ đẹp lãng mạn là cội nguồn sức mạnh nâng đỡ con người Việt Nam vượt qua mọi khó khăn, thử thách, gian khổ, đau thương, mất mát trong cuộc chiến tranh vệ quốc vĩ đại của dân tộc.
Câu 11 [828334]: Từ đoạn trích, anh/chị có suy nghĩ gì về trách nhiệm của tuổi trẻ hôm nay với Tổ quốc? (Trình bày trong khoảng 5 - 7 dòng)
Từ đoạn trích, thí sinh có thể trình bày nhiệm của tuổi trẻ hôm nay với Tổ quốc theo hướng:
Trong thời đại hòa bình hôm nay, người trẻ không phải cầm gươm, cầm súng chiến đấu trực diện với kẻ thù xâm lược để bảo vệ nhân dân, đất nước. Song, tuổi trẻ vẫn cần thực thi trách nhiệm với Tổ quốc yêu thương:
- Nhận thức: có nhận thức sâu sắc về chủ quyền của đất nước, văn hóa của dân tộc; nhận thức được vai trò, sứ mệnh của bản thân với đất nước; nhận thức được nguy cơ đất nước bị xâm lăng,…
- Hành động: tìm hiểu thấu đáo lịch sử, văn hóa của dân tộc, nắm bắt tình hình chính trị trong nước và trên thế giới ở bối cảnh hiện tại; cảnh giác với âm mưu xâm lược của các thế lực thù địch; ra sức học tập, rèn luyện để có tâm trí lực vượt trội, góp phần bảo vệ, dựng xây đất nước; lan tỏa tình yêu Tổ quốc tới mọi người xung quanh;…