Hướng dẫn: B 

A. Là do con người tạo ra (ví dụ: chọn giống vật nuôi, cây trồng), không phải cơ chế tự nhiên theo quan điểm của Darwin. ❌

B. Theo Darwin, chọn lọc tự nhiên là nhân tố chính làm thay đổi tần số đặc điểm di truyền, từ đó hình thành loài mới qua thời gian → là trọng tâm trong thuyết tiến hóa của ông. ✅

C. Biến dị là nguyên liệu để chọn lọc tự nhiên tác động lên, không phải là nhân tố chính tạo ra loài mới theo Darwin. ❌

D. Là yếu tố gây áp lực chọn lọc, nhưng không trực tiếp tạo ra loài mới → chỉ là nguyên nhân gián tiếp. ❌

Hướng dẫn: B

A. Đây là yếu tố thuộc chọn lọc nhân tạo, không phải là nguyên nhân tác động đến chọn lọc tự nhiên. ❌

B. Theo Darwin, sinh vật luôn phải đấu tranh sinh tồn để giành lấy thức ăn, nơi sống, cơ hội sinh sản...
→ Chính nhu cầu tồn tại này là động lực bên trong thúc đẩy chọn lọc tự nhiên diễn ra, giúp cá thể thích nghi và truyền lại đặc điểm có lợi. ✅

C. Là một hình thức thể hiện chọn lọc, không phải là động lực chính gây ra quá trình chọn lọc tự nhiên. ❌

D. Là điều kiện môi trường tác động đến sinh vật, không phải động lực nội tại khiến sinh vật tiến hóa. ❌

Hướng dẫn: A

A. Theo Darwin, chọn lọc tự nhiên tác động trực tiếp lên cá thể, vì cá thể mang biến dị và trải qua quá trình sinh tồn – sinh sản, từ đó làm thay đổi tần số đặc điểm trong quần thể qua nhiều thế hệ. ✅

B. Quần thể là đơn vị tiến hóa, nhưng không phải đơn vị tác động trực tiếp của chọn lọc tự nhiên. ❌

C. Quần xã gồm nhiều loài → không phải đơn vị chịu tác động trực tiếp của chọn lọc tự nhiên. ❌

D. Chọn lọc tự nhiên không tác động lên tất cả cấp độ (ví dụ: không tác động trực tiếp lên hệ sinh thái hay gen riêng lẻ). ❌

Đáp án: B
Hướng dẫn: 

A. Khái niệm đột biến và biến dị tổ hợp chưa được Darwin biết đến (chỉ được phát hiện sau thời Mendel và di truyền học hiện đại). ❌

B. Theo Darwin, biến dị cá thể (biến dị không xác định, xuất hiện ngẫu nhiên giữa các cá thể cùng loài) là nguyên liệu cho chọn lọc tự nhiên.
– Ông cũng phân biệt biến dị xác định là những biến đổi do môi trường tác động giống nhau, ít giá trị cho tiến hóa.
→ Đây là cách phân loại biến dị theo quan niệm của Darwin. ✅

C. "Biến dị do tập quán" là quan niệm không chính xác về mặt sinh học, không có trong hệ thống của Darwin. ❌

D. Cách phân chia này thuộc quan niệm hiện đại, không đúng với thời Darwin. ❌

Hướng dẫn: C

A. Đây là hậu quả của quá trình tiến hóa, không phải nguyên nhân gây ra tiến hóa theo Darwin. ❌

B. Ngoại cảnh tạo áp lực chọn lọc, nhưng không phải nguyên nhân trực tiếp dẫn đến sự tiến hóa nếu không có biến dị và chọn lọc. ❌

C. Theo Darwin, biến dị giữa các cá thể là nguyên liệu, chọn lọc tự nhiên là nhân tố chính, và sự di truyền giúp duy trì biến dị có lợi qua các thế hệ → đây là nguyên nhân cơ bản của tiến hoá. ✅

D. Đây là quan niệm theo Lamarck, không phải quan điểm tiến hoá của Darwin. ❌

Hướng dẫn: C

A. Chọn lọc tự nhiên không tạo ra biến dị, mà chỉ tác động lên các biến dị đã có. ❌

B. Cũng giống chọn lọc tự nhiên, không tạo ra biến dị, chỉ chọn lọc biến dị sẵn có theo hướng có lợi cho con người. ❌

C. Theo Darwin, biến dị không xác định phát sinh một cách ngẫu nhiên ở từng cá thể trong quá trình sinh sản, ông không giải thích rõ cơ chế nhưng đã nhấn mạnh sinh sản tạo ra cá thể có biến dị mới, là nguyên liệu cho chọn lọc tự nhiên. ✅

D. Đây là quan niệm theo Lamarck (tác động của môi trường gây biến đổi), còn Darwin cho rằng biến dị là ngẫu nhiên, không định hướng bởi môi trường. ❌

Hướng dẫn: B 

A. Là biến dị đồng loạt, xảy ra giống nhau ở nhiều cá thể khi chịu tác động giống nhau từ môi trường (ví dụ: lá nhỏ lại khi thiếu nước).
→ Theo Darwin, loại này không tạo ra sự đa dạng giữa các cá thể, nên ít ý nghĩa trong chọn lọc tự nhiên. ❌

B. Là những biến đổi ngẫu nhiên, riêng lẻ ở từng cá thể trong cùng loài.
→ Theo Darwin, đây là nguồn nguyên liệu chủ yếu để chọn lọc tự nhiên tác động, vì nó tạo ra sự khác biệt cá thể → giúp hình thành loài mới qua thời gian. ✅

C. Là khái niệm về sự ràng buộc giữa các đặc điểm trong sinh vật học hiện đại, không phải nội dung trong học thuyết Darwin. ❌

D. Là biến đổi không di truyền được (do môi trường), không có vai trò trong tiến hóa. ❌

Hướng dẫn: A

A. Theo Darwin, điều kiện sống khắc nghiệt và tài nguyên hữu hạn khiến sinh vật phải đấu tranh để tồn tại và sinh sản.
→ Đấu tranh sinh tồn là động lực thúc đẩy chọn lọc tự nhiên hoạt động, loại bỏ cá thể kém thích nghi và giữ lại cá thể có lợi. ✅

B. Đây là yếu tố của chọn lọc nhân tạo, không liên quan đến chọn lọc tự nhiên trong tự nhiên. ❌

C. Đây là quan điểm của Lamarck, không phải của Darwin. Theo Darwin, tiến hóa là kết quả của chọn lọc tự nhiên, không phải do ý chí hay sự cố gắng của sinh vật. ❌

D. Môi trường thay đổi là nguyên nhân gián tiếp, nhưng không phải động lực trực tiếp thúc đẩy chọn lọc như đấu tranh sinh tồn. ❌

A. Darwin là người đầu tiên khẳng định chọn lọc tự nhiên là nhân tố chính của quá trình tiến hoá, có thể tạo ra loài mới bằng cách tích lũy dần các biến dị có lợi.
– Ông cũng so sánh chọn lọc tự nhiên với chọn lọc nhân tạo để làm rõ vai trò chọn lọc trong hình thành đặc điểm thích nghi.
→ Đây là đóng góp quan trọng nhất của học thuyết Darwin. ✅

B. Darwin chưa biết đến gen, ADN hay đột biến, vì chưa có di truyền học hiện đại → không thể phân tích được cơ chế di truyền. ❌

C. Đây là kết quả từ học thuyết, không phải đóng góp cốt lõi ban đầu của Darwin. ❌

D. Darwin có đề cập biến dị, nhưng chưa hiểu được bản chất và di truyền của biến dị, nên đây không phải là đóng góp quan trọng nhất. ❌

Hướng dẫn: A

A. Theo Darwin, trong quá trình hình thành giống vật nuôi, cây trồng, con người chủ động chọn cá thể có đặc điểm mong muốn để nhân giống.
→ Chọn lọc nhân tạo chính là nhân tố chủ yếu quy định chiều hướng và tốc độ biến đổi ở sinh vật do con người thuần hóa. ✅

B. Tác động trong thiên nhiên, không phải nhân tố chính trong quá trình chọn giống do con người thực hiện. ❌

C. Là nguyên liệu cho chọn lọc, nhưng không quyết định chiều hướng và tốc độ biến đổi, vì không có tác động chọn lọc thì biến dị không được tích lũy. ❌

D. Là biến đổi do môi trường tác động giống nhau, không di truyền, nên không có giá trị trong chọn giống lâu dài. ❌

Đáp án: A.
Hướng dẫn: 

A. Theo Darwin, trong quần thể luôn tồn tại các cá thể có biến dị khác nhau, và khi môi trường thay đổi, cá thể thích nghi tốt sẽ sống sót, cá thể kém thích nghi sẽ bị đào thải.
→ Đây là mặt chủ yếu của chọn lọc tự nhiên theo Darwin: tác động trực tiếp lên khả năng sống sót của từng cá thể trong tự nhiên. ✅

B. Mặc dù đúng với quan niệm di truyền học hiện đại, nhưng Darwin chưa biết đến cơ chế di truyền, ông chỉ đề cập đến biến dị ở mức độ hình thái và khả năng sinh tồn, chưa tập trung vào sinh sản. ❌

C. Đây là quan niệm hiện đại, vì Darwin chưa biết khái niệm kiểu gen, nên không dùng để giải thích học thuyết của ông. ❌

D. Chỉ là một ví dụ cụ thể của phân hóa khả năng sống sót, không phản ánh đầy đủ bản chất chọn lọc tự nhiên. ❌

Hướng dẫn: C

A. Đây là quan sát thực tế quan trọng của Darwin, từ đó ông rút ra kết luận về đấu tranh sinh tồn và chọn lọc tự nhiên. ✅

B. Đây là quan sát Darwin ghi nhận được, dù ông chưa biết đến gen, ông vẫn thừa nhận rằng có sự di truyền tính trạng từ bố mẹ sang con. ✅

C. Quan sát thực tế của Darwin cho thấy điều ngược lại:
→ Các loài ở gần nhau về mặt địa lí thì giống nhau hơn, dù khác môi trường, hơn là những loài ở môi trường tương tự nhưng cách xa địa lí.
→ Đây là cơ sở để ông hình thành khái niệm tiến hóa phân ly và vai trò của di truyền nguồn gốc địa lý. ❌

D. Đây là biến dị cá thể, một quan sát then chốt giúp Darwin hiểu rằng sinh vật luôn biến đổi, và chọn lọc sẽ chọn cá thể có lợi. ✅

Hướng dẫn: A

A. Đây là cơ chế tiến hóa chủ yếu theo học thuyết Darwin:
→ Chọn lọc tự nhiên sẽ tích lũy dần biến dị có lợi qua nhiều thế hệ, đồng thời đào thải các biến dị có hại hoặc không thích nghi, làm cho sinh vật ngày càng thích nghi với môi trường sống hơn. ✅

B. Đây là quan điểm giống Lamarck, cho rằng đặc tính thu được trong đời sống cá thể có thể di truyền, nhưng Darwin không thừa nhận cơ chế này. ❌

C. Cũng là quan niệm Lamarck, không phải học thuyết của Darwin. ❌

D. Đây hoàn toàn là quan niệm tiến hóa của Lamarck, không phải Darwin. ❌

A. Đây là quan điểm của Lamarck, không phải Darwin. Darwin không công nhận các đặc tính thu được trong đời sống cá thể có thể di truyền và được chọn lọc. ❌

B. Theo Darwin, chọn lọc tự nhiên tác động lên biến dị cá thể, giúp giữ lại biến dị có lợi cho bản thân sinh vật, giúp nó thích nghi và sinh tồn tốt hơn, còn biến dị có hại sẽ bị đào thải. ✅

C. Đây là nội dung thuộc chọn lọc nhân tạo, không phải chọn lọc tự nhiên. ❌

D. Đây là cách diễn đạt theo quan điểm di truyền học hiện đại, Darwin không biết đến khái niệm kiểu gen nên không thể dùng để nói về học thuyết của ông. ❌

A. Đây là quan điểm của thuyết trung tính trong di truyền học hiện đại (Kimura), không thuộc học thuyết Darwin. ❌

B. Đây là quan điểm của Lamarck, Darwin không công nhận sự di truyền của biến đổi thu được trong đời sống cá thể. ❌

C. Đây là cơ chế tiến hóa chủ yếu theo học thuyết Darwin.
→ Chọn lọc tự nhiên đóng vai trò tích lũy dần các biến dị có lợi, giúp sinh vật thích nghi tốt hơn với môi trường, đồng thời đào thải biến dị có hại. ✅

D. Đây là diễn đạt của thuyết tiến hóa hiện đại, sử dụng khái niệm alen và tần số alen, còn Darwin chưa biết đến cơ sở di truyền phân tử, nên không đúng theo học thuyết Darwin. ❌

Hướng dẫn: B 

A. Chọn lọc tự nhiên tác động chủ yếu lên cá thể, không phải so sánh giữa các quần thể.
→ Đáp án này không đúng bản chất mà Darwin nêu. ❌

B. Theo Darwin, chọn lọc tự nhiên phân hoá khả năng sống sót và sinh sản giữa các cá thể, cá thể nào có biến dị có lợi sẽ sống sót và sinh sản nhiều hơn, từ đó duy trì đặc điểm thích nghi trong quần thể.
→ Đây chính là bản chất của chọn lọc tự nhiên theo Darwin. ✅

C. Darwin chưa biết đến kiểu gen hay cơ chế di truyền hiện đại, nên không mô tả theo cách này. ❌

D. Dù gần đúng, nhưng Darwin nhấn mạnh khả năng sống sót và sinh sản, chứ không chỉ riêng khả năng thích nghi.
→ Đây không phải cách diễn đạt trọn vẹn và chính xác nhất. ❌

Hướng dẫn: B 

A. Đây là cách diễn đạt của di truyền học hiện đại, trong khi Darwin chưa biết đến khái niệm “kiểu gen” → không phản ánh đúng nội dung mà Darwin nêu. ❌

B. Đây là nội dung cốt lõi của chọn lọc tự nhiên theo Darwin:
→ Các cá thể mang biến dị có lợi (giúp thích nghi tốt) sẽ được giữ lại và truyền lại cho đời sau, còn các biến dị bất lợi sẽ bị đào thải.
→ Quá trình này làm sinh vật ngày càng thích nghi với môi trường sống hơn. ✅

C. Chọn lọc tự nhiên không tác động lên toàn bộ quần thể, mà tác động lên từng cá thể, từ đó ảnh hưởng đến cấu trúc di truyền quần thể. ❌

D. Khái niệm “đột biến” và “biến dị tổ hợp” là thuộc về thuyết tiến hóa hiện đại, Darwin chưa biết đến các cơ chế di truyền này. ❌

Hướng dẫn: B 

A.  Đây là quan điểm của Lamarck, không phải Darwin. Darwin không cho rằng đặc điểm do môi trường tác động trong đời cá thể có thể di truyền và tích lũy tạo loài mới. ❌

B. Đây là quan điểm đúng của Darwin:
→ Loài mới hình thành từ từ, không đột ngột.
→ Chọn lọc tự nhiên sẽ tích lũy các biến dị di truyền có lợi, dẫn đến sự phân hóa dần dần thành loài mới thông qua các dạng trung gian. ✅

C. Đây là tư tưởng duy ý chí, thuộc về Lamarck: sinh vật chủ động thay đổi để thích nghi, trong khi Darwin cho rằng biến dị là ngẫu nhiên, chọn lọc là khách quan. ❌

D. Đây là diễn đạt của thuyết tiến hóa hiện đại, Darwin chưa biết đến khái niệm vốn gen hay biến đổi tần số allele. ❌

Hướng dẫn:

Sự kiện 2: Trong quần thể vật nuôi, cây trồng thường xuyên phát sinh các biến dị. (Biến dị là nguồn nguyên liệu ban đầu của chọn lọc nhân tạo.)
Sự kiện 3: Biến dị được di truyền và phát tán trong quần thể qua quá trình sinh sản. (Các biến dị sẽ lan truyền qua các thế hệ.)
Sự kiện 4: Những cá thể mang biến dị có lợi cho con người sẽ được giữ lại cho sinh sản, còn các cá thể mang biến dị không có lợi sẽ bị đào thải. (Con người thực hiện chọn lọc nhân tạo.)
Sự kiện 1: Hình thành nên các giống vật nuôi, cây trồng. (Kết quả cuối cùng của quá trình này là các giống mới.)