BỨC XẠ VÀ LIỀU LƯỢNG: HIỂU ĐƠN VỊ VÀ RỦI RO
Bức xạ ion hóa sinh ra trong quá trình phân hạch có thể gây tổn hại sinh học nếu con người tiếp xúc liều cao. Để đánh giá rủi ro, các nhà khoa học dùng đại lượng liều hiệu dụng, tính bằng sievert (Sv), phản ánh tác động sinh học của bức xạ. Trong thực tế y tế và công nghiệp, người ta thường dùng đơn vị nhỏ hơn: millisievert (mSv, 1 mSv = 10-3 Sv) hoặc microsievert (μSv). 
Nguồn bức xạ phổ biến bao gồm phóng xạ tự nhiên (vật liệu trong đất, tia vũ trụ), bức xạ y tế (chụp X-quang, CT) và nguồn nhân tạo từ hoạt động nhà máy. Phơi nhiễm nghề nghiệp cho công nhân hạt nhân được giới hạn chặt chẽ (ví dụ vài mSv/năm, tùy quốc gia), còn liều gây tác hại cấp tính là bội số lớn hơn. Tiếp cận quản lý rủi ro gồm giảm liều bằng nguyên tắc "thời gian – khoảng cách – che chắn": giảm thời gian tiếp xúc, tăng khoảng cách và dùng vật liệu chắn bức xạ như chì hay bê-tông.
Câu 1 [1072553]: Phát biểu nào đúng?
(1) Sievert là đơn vị đo liều hiệu dụng.
(2) 1 mSv = 10-6 Sv.
(3) Nguyên tắc “thời gian – khoảng cách – che chắn” giúp giảm liều.
(4) Liều cấp tính nguy hiểm thấp hơn liều nghề nghiệp giới hạn.
(1) Sievert là đơn vị đo liều hiệu dụng.
(2) 1 mSv = 10-6 Sv.
(3) Nguyên tắc “thời gian – khoảng cách – che chắn” giúp giảm liều.
(4) Liều cấp tính nguy hiểm thấp hơn liều nghề nghiệp giới hạn.
A, (1), (3).
B, (2), (4).
C, (1), (4).
D, (2), (3).
(1) Sievert là đơn vị đo liều hiệu dụng.
Đúng. Để đánh giá rủi ro, các nhà khoa học dùng đại lượng liều hiệu dụng, tính bằng sievert (Sv), phản ánh tác động sinh học của bức xạ.
(2)
Sai. 
(3) Nguyên tắc “thời gian – khoảng cách – che chắn” giúp giảm liều.
Đúng
(4) Liều cấp tính nguy hiểm thấp hơn liều nghề nghiệp giới hạn.
Sai. Phơi nhiễm nghề nghiệp cho công nhân hạt nhân được giới hạn chặt chẽ (ví dụ vài mSv/năm, tùy quốc gia), còn liều gây tác hại cấp tính là bội số lớn hơn.
Phát biểu đúng là: (1); (3).
Chọn A Đáp án: A
Đúng. Để đánh giá rủi ro, các nhà khoa học dùng đại lượng liều hiệu dụng, tính bằng sievert (Sv), phản ánh tác động sinh học của bức xạ.(2)

Sai. 
(3) Nguyên tắc “thời gian – khoảng cách – che chắn” giúp giảm liều.
Đúng(4) Liều cấp tính nguy hiểm thấp hơn liều nghề nghiệp giới hạn.
Sai. Phơi nhiễm nghề nghiệp cho công nhân hạt nhân được giới hạn chặt chẽ (ví dụ vài mSv/năm, tùy quốc gia), còn liều gây tác hại cấp tính là bội số lớn hơn.
Phát biểu đúng là: (1); (3).
Chọn A Đáp án: A
Câu 2 [1072554]: Một công nhân nhận liều 2 mSv trong một năm. Giá trị này bằng bao nhiêu sievert?
A, 2.10-3 Sv.
B, 2.10-6 Sv.
C, 2 Sv.
D, 0,002 Sv.
Ta có: 
Chọn A Đáp án: A

Chọn A Đáp án: A
Câu 3 [1072555]: Theo bài, biện pháp nào không thuộc nguyên tắc “thời gian – khoảng cách – che chắn”?
A, Giảm thời gian tiếp xúc nguồn bức xạ.
B, Dùng vật liệu chắn bằng chì.
C, Tăng cường điện áp hệ thống lò phản ứng.
D, Tăng khoảng cách tới nguồn.
Tiếp cận quản lý rủi ro gồm giảm liều bằng nguyên tắc "thời gian – khoảng cách – che chắn": giảm thời gian tiếp xúc, tăng khoảng cách và dùng vật liệu chắn bức xạ như chì hay bê-tông.
Chọn C Đáp án: C
Chọn C Đáp án: C