CHU KÌ VÀ NHÓM NGUYÊN TỐ TRONG BẢNG TUẦN HOÀN HÓA HỌC
Hình ảnh dưới đây cho thấy bảng tuần hoàn hiện đại cùng với cấu hình electron ở trạng thái cơ bản trên lớp ngoài cùng của các nguyên tố.
Về cơ bản, có thể mô tả cấu tạo bảng tuần hoàn các nguyên tố hóa học gồm 3 phần chính sau:
1. Ô nguyên tố: mỗi nguyên tố hóa học được xếp vào một ô của bảng gọi là ô nguyên tố. Số thứ tự ô nguyên tố bằng số hiệu nguyên tử của nguyên tố đó.
2. Chu kì: là dãy các nguyên tố mà nguyên tử của chúng có cùng số lớp electron, được xếp theo chiều điện tích hạt nhân tăng dần.
▪ Chu kỳ nhỏ: gồm các chu kỳ 1, 2, 3.
▪ Chu kỳ lớn: gồm các chu kỳ 4, 5, 6, 7.
3. Nhóm nguyên tố: là tập hợp các nguyên tố mà nguyên tử có cấu hình electron tương tự nhau, do đó chúng có tính chất hóa học gần giống nhau và được xếp thành một nhóm (một cột). Ví dụ: Đối với nhóm nguyên tố A, các nguyên tố có cùng số electron lớp ngoài sẽ được sắp xếp vào cùng một nhóm.
Câu 1 [382288]: Cho dãy các nguyên tố sau: C, Si, Hg, Fe, O, Ca, Cl. Số nguyên tố thuộc chu kì nhỏ là
A, 2.
B, 3.
C, 4.
D, 5.
Chu kì nhỏ là các chu kì 1, 2, 3 có các nguyên tố: C, O (chu kì 2) và Si, Cl (chu kì 3) Đáp án: C
Câu 2 [382289]: Hai nguyên tố X và Y cấu hình electron tương ứng như sau:
X: 1s22s22p5.
Y: 1s22s22p63s23p5.
Biết X và Y đều thuộc nhóm nguyên tố A. Nhận xét nào sau đây đúng khi nói về X và Y?
X: 1s22s22p5.
Y: 1s22s22p63s23p5.
Biết X và Y đều thuộc nhóm nguyên tố A. Nhận xét nào sau đây đúng khi nói về X và Y?
A, X và Y thuộc cùng một chu kì.
B, X và Y thuộc hai cột kế tiếp nhau.
C, X và Y thuộc cùng một nhóm.
D, X và Y thuộc hai nhóm kế tiếp nhau.
HƯỚNG DẪN GIẢI:
- Từ cấu hình electron của X ta suy ra X thuộc chu kỳ 2 (do có hai lớp electron), nhóm VIIA (do có 7 electron lớp ngoài cùng).
- Từ cấu hình electron của Y ta suy ra Y thuộc chu kỳ 3 (do có ba lớp electron), nhóm VIIA (do có 7 electron lớp ngoài cùng).
⟹ X và Y thuộc cùng một nhóm VIIA
⟹ Chọn đáp án: C Đáp án: C
- Từ cấu hình electron của X ta suy ra X thuộc chu kỳ 2 (do có hai lớp electron), nhóm VIIA (do có 7 electron lớp ngoài cùng).
- Từ cấu hình electron của Y ta suy ra Y thuộc chu kỳ 3 (do có ba lớp electron), nhóm VIIA (do có 7 electron lớp ngoài cùng).
⟹ X và Y thuộc cùng một nhóm VIIA
⟹ Chọn đáp án: C Đáp án: C
Câu 3 [382290]: Cho mô hình cấu tạo của các nguyên tố ở hình dưới đây:

Phát biểu nào sau đây đúng?
Hình 2.34: Mô hình cấu tạo của một số nguyên tố
Phát biểu nào sau đây đúng?
Hình 2.34: Mô hình cấu tạo của một số nguyên tố
A, Có 3 nguyên tố thuộc vào chu kì 4.
B, Có 3 nguyên tố là kim loại.
C, Có 2 nguyên tố thuộc cùng một nhóm.
D, Có 3 nguyên tố thuộc vào chu kì 2.
HƯỚNG DẪN GIẢI:
- Cấu hình electron của các nguyên tố lần lượt là:
+) 1s22s22p3: Chu kỳ 2, nhóm VA
+) 1s22s22p63s23p1: Chu kỳ 3, nhóm IIIA
+) 1s22s22p2: Chu kỳ 2, nhóm IVA
+) 1s22s22p4: Chu kỳ 2, nhóm VIA
⟹ Chọn đáp án: D Đáp án: D
- Cấu hình electron của các nguyên tố lần lượt là:
+) 1s22s22p3: Chu kỳ 2, nhóm VA
+) 1s22s22p63s23p1: Chu kỳ 3, nhóm IIIA
+) 1s22s22p2: Chu kỳ 2, nhóm IVA
+) 1s22s22p4: Chu kỳ 2, nhóm VIA
⟹ Chọn đáp án: D Đáp án: D