Câu 1 [1134486]: Bài Toán Phân Phối số 1
Chia
viên bi khác nhau vào
chiếc hộp khác nhau sao cho mỗi hộp có số lượng bi cho trước.
Chia
viên bi khác nhau vào
chiếc hộp khác nhau sao cho mỗi hộp có số lượng bi cho trước.
Phương pháp 1
Chúng ta thực hiện chọn bi cho từng hộp một:
Bước 1: Chọn
viên bi từ
viên để vào hộp 1. Số cách:
Bước 2: Chọn
viên bi từ
viên còn lại để vào hộp 2. Số cách:
Bước 3: Chọn
viên bi từ
viên còn lại để vào hộp 3. Số cách:
……………………..
Công thức tổng quát. Vậy theo quy tắc nhân, tổng số cách chia là:
Khi khai triển các tổ hợp này theo giai thừa, ta có một công thức rất đẹp (gọi là hệ số đa thức):
Phương pháp 2
Giả sử số lượng bi trong các hộp lần lượt là
Khi đó ta có tổng số bi là
Bản chất bài toán trên chính là một bài “Hoán Vị Lặp”, các em có thể hiểu như sau:
Bước 1: Hãy tưởng tượng
viên bi được xếp thành một hàng ngang theo thứ tự từ
đến
Bây giờ, em có
chiếc nhãn để dán lên các viên bi đó:
chiếc nhãn ghi chữ "Hộp 1".
chiếc nhãn ghi chữ "Hộp 2".
...
chiếc nhãn ghi chữ "Hộp
".
Bước 2: Vì các nhãn cùng tên là giống hệt nhau, nên đây chính là bài toán hoán vị lặp của
phần tử, trong đó có các nhóm phần tử giống nhau với số lượng lần lượt là
Sử dụng công thức hoán vị lặp, ta có số cách thực hiện là:
Chúng ta thực hiện chọn bi cho từng hộp một:
Bước 1: Chọn
viên bi từ
viên để vào hộp 1. Số cách:
Bước 2: Chọn
viên bi từ
viên còn lại để vào hộp 2. Số cách:
Bước 3: Chọn
viên bi từ
viên còn lại để vào hộp 3. Số cách:
……………………..
Công thức tổng quát. Vậy theo quy tắc nhân, tổng số cách chia là:
Khi khai triển các tổ hợp này theo giai thừa, ta có một công thức rất đẹp (gọi là hệ số đa thức):
Phương pháp 2
Giả sử số lượng bi trong các hộp lần lượt là
Khi đó ta có tổng số bi là
Bản chất bài toán trên chính là một bài “Hoán Vị Lặp”, các em có thể hiểu như sau:
Bước 1: Hãy tưởng tượng
viên bi được xếp thành một hàng ngang theo thứ tự từ
đến
Bây giờ, em có
chiếc nhãn để dán lên các viên bi đó:
chiếc nhãn ghi chữ "Hộp 1".
chiếc nhãn ghi chữ "Hộp 2".
...
chiếc nhãn ghi chữ "Hộp
".
Bước 2: Vì các nhãn cùng tên là giống hệt nhau, nên đây chính là bài toán hoán vị lặp của
phần tử, trong đó có các nhóm phần tử giống nhau với số lượng lần lượt là
Sử dụng công thức hoán vị lặp, ta có số cách thực hiện là:
Câu 2 [1133549]: Có 10 viên bi khác nhau và 3 chiếc hộp khác nhau được đặt trên bàn. Có bao nhiêu cách chia 10 viên bi trên vào các hộp sao cho số lượng bi trong các hộp là 3, 3, 4?
Cách 1: Sử dụng quy tắc chọn lần lượt (Tổ hợp)
Ta thực hiện chọn bi cho từng hộp một:
Bước 1: Chọn 3 viên bi từ 10 viên để vào hộp thứ nhất: có
cách.
Bước 2: Chọn 3 viên bi từ 7 viên còn lại để vào hộp thứ hai: có
cách.
Bước 3: Chọn 4 viên bi còn lại để vào hộp thứ ba: có
cách.
Theo quy tắc nhân, tổng số cách là
Cách 2: Sử dụng công thức Hệ số đa thức (Hoán vị lặp)
Khi chia
vật khác nhau vào
nhóm có số lượng cho trước
thì số cách thực hiện là
Áp dụng với
và các nhóm
ta có số cách chia là
Điền đáp án: 4200.
Ta thực hiện chọn bi cho từng hộp một:
Bước 1: Chọn 3 viên bi từ 10 viên để vào hộp thứ nhất: có
Bước 2: Chọn 3 viên bi từ 7 viên còn lại để vào hộp thứ hai: có
Bước 3: Chọn 4 viên bi còn lại để vào hộp thứ ba: có
Theo quy tắc nhân, tổng số cách là
Cách 2: Sử dụng công thức Hệ số đa thức (Hoán vị lặp)
Khi chia
Áp dụng với
Điền đáp án: 4200.
Câu 3 [1133550]: Có 12 đội tuyển bóng đá tham dự vòng bảng của SEA GAME 2025 trong đó có Việt Nam và Thái Lan, ban tổ chức chia ngẫu nhiên 12 đội bóng thành 3 bảng A, B, C với số lượng mỗi bảng là như nhau. Biết rằng xác suất để hai đội tuyển Việt Nam và Thái Lan nằm trong cùng một bảng được viết dưới dạng phân số tối giản là
Tính
Chia 12 đội bóng khác nhau thành 3 bảng A, B, C mỗi bảng có số đội như nhau tức có
đội.
Thực hiện chọn lần lượt các đội vào các bảng, ta có
Hoặc áp dụng công thức hệ số đa thức khi chia
vật vào
hộp có số lượng
(với
ta có
Gọi
là biến cố "Việt Nam và Thái Lan cùng một bảng".
Bước 1: Chọn 1 bảng cho Việt Nam và Thái Lan: Có
cách.
Bước 2: Chọn thêm 2 đội nữa vào bảng đó (để đủ 4 đội) từ 10 đội còn lại: Có
cách.
Bước 3: Chia 8 đội (khác nhau) còn lại vào 2 bảng còn lại (mỗi bảng 4 đội): Có
cách.
Số cách xếp thỏa mãn biến cố
là
Xác suất để hai đội nằm cùng một bảng là
Điền đáp án: 14.
Thực hiện chọn lần lượt các đội vào các bảng, ta có
Hoặc áp dụng công thức hệ số đa thức khi chia
Gọi
Bước 1: Chọn 1 bảng cho Việt Nam và Thái Lan: Có
Bước 2: Chọn thêm 2 đội nữa vào bảng đó (để đủ 4 đội) từ 10 đội còn lại: Có
Bước 3: Chia 8 đội (khác nhau) còn lại vào 2 bảng còn lại (mỗi bảng 4 đội): Có
Số cách xếp thỏa mãn biến cố
Xác suất để hai đội nằm cùng một bảng là
Điền đáp án: 14.
Câu 4 [1133551]: Có 8 bông hoa khác nhau hoàn toàn. Chia toàn bộ 8 bông hoa này cho 3 người
và
sao cho mỗi người nhận được ít nhất 2 bông hoa. Tính số cách chia hoa. (Biết rằng tất cả hoa đều được chia hết cho 3 người).
Trường hợp 1: Bộ số
Bước 1: Hoán vị bộ số
Vì 3 người
là khác nhau, nên số bộ số thỏa mãn là
bộ.
Bước 2: Chia hoa
Với mỗi bộ, bài toán là: chia 8 bông hoa khác nhau cho 3 bạn với số hoa của mỗi bạn là 4, 2, 2. Số cách chia là
Số cách chia thỏa mãn ở TH1 là
(cách).
Trường hợp 2: Bộ số
Bước 1: Hoán vị bộ số
Số bộ thỏa mãn là
bộ.
Bước 2: Chia hoa
Với mỗi bộ, bài toán là: chia 8 bông hoa khác nhau cho 3 bạn với số hoa của mỗi bạn là 3, 3, 2. Số cách chia là
Số cách chia thỏa mãn ở TH2 là
(cách).
Tổng số cách chia hoa thỏa mãn là
Điền đáp án: 2940.
Note: Ở bước 2 ở mỗi trường hợp, các em có thể thực hiện chọn hoa cho từng bạn hoặc áp dụng luôn công thức ở lý thuyết nhé!
Bước 1: Hoán vị bộ số
Vì 3 người
Bước 2: Chia hoa
Với mỗi bộ, bài toán là: chia 8 bông hoa khác nhau cho 3 bạn với số hoa của mỗi bạn là 4, 2, 2. Số cách chia là
Trường hợp 2: Bộ số
Bước 1: Hoán vị bộ số
Số bộ thỏa mãn là
Bước 2: Chia hoa
Với mỗi bộ, bài toán là: chia 8 bông hoa khác nhau cho 3 bạn với số hoa của mỗi bạn là 3, 3, 2. Số cách chia là
Tổng số cách chia hoa thỏa mãn là
Điền đáp án: 2940.
Note: Ở bước 2 ở mỗi trường hợp, các em có thể thực hiện chọn hoa cho từng bạn hoặc áp dụng luôn công thức ở lý thuyết nhé!
Câu 5 [1134487]: Bài Toán Phân Phối số 2
Chia
viên bi khác nhau vào
chiếc hộp giống nhau sao cho mỗi hộp có số lượng bi cho trước.
Chia
viên bi khác nhau vào
chiếc hộp giống nhau sao cho mỗi hộp có số lượng bi cho trước.
Phương Pháp
Bản chất của bài toán này cũng tương tự như bài toán phân phối 1, nhưng do vai trò của các chiếc hộp là giống nhau nên sẽ có trường hợp bị lặp lại
Khi đó ta chỉ cần lấy số cách ở bài toán phân phối 1 chia cho số trường hợp bị lặp. Cách làm như sau:
Bước 1: Giả sử các hộp khác nhau (tạm thời đưa về Bài toán 1).
Số cách phân phối nếu các hộp khác nhau là:
(cách chứng minh ở trên).
Bước 2: Tìm số trường hợp bị lặp.
Vì các hộp giống nhau, việc hoán đổi vị trí của các hộp có cùng số lượng bi sẽ không tạo ra cách chia mới.
Giả sử có
hộp cùng chứa
viên bi,
hộp cùng chứa
viên bi,..., như vậy sẽ có số trường hợp bị lặp bằng
Bước 3: Thực hiện phép chia.
Sau khi đã xác định được số trường hợp bị lặp, ta có kết quả cuối cùng bằng
Bản chất của bài toán này cũng tương tự như bài toán phân phối 1, nhưng do vai trò của các chiếc hộp là giống nhau nên sẽ có trường hợp bị lặp lại
Khi đó ta chỉ cần lấy số cách ở bài toán phân phối 1 chia cho số trường hợp bị lặp. Cách làm như sau:
Bước 1: Giả sử các hộp khác nhau (tạm thời đưa về Bài toán 1).
Số cách phân phối nếu các hộp khác nhau là:
(cách chứng minh ở trên).
Bước 2: Tìm số trường hợp bị lặp.
Vì các hộp giống nhau, việc hoán đổi vị trí của các hộp có cùng số lượng bi sẽ không tạo ra cách chia mới.
Giả sử có
hộp cùng chứa
viên bi,
hộp cùng chứa
viên bi,..., như vậy sẽ có số trường hợp bị lặp bằng
Bước 3: Thực hiện phép chia.
Sau khi đã xác định được số trường hợp bị lặp, ta có kết quả cuối cùng bằng
Câu 6 [1133552]: Có 10 viên bi khác nhau và 3 chiếc hộp được đặt trên bàn. Giả sử các hộp trên bàn là giống nhau, có bao nhiêu cách chia 10 viên bi trên vào các hộp sao cho số lượng bi trong các hộp là 3, 3, 4?
Bước 1: Giả sử các hộp khác nhau
Số cách chia 10 viên bi khác nhau và 3 chiếc hộp khác nhau với số lượng bi trong các hộp là 3, 3, 4 là
Bước 2: Tìm số trường hợp bị lặp
Có 2 hộp cùng chứa số lượng là 3 viên bi. Vì 2 hộp này giống hệt nhau, nên việc hoán đổi toàn bộ bi của hộp này sang hộp kia không tạo ra cách chia mới.
Số trường hợp bị lặp là
Bước 3: Thực hiện phép chia
Số cách chia thực tế khi các hộp giống nhau là
Điền đáp án: 2100.
Số cách chia 10 viên bi khác nhau và 3 chiếc hộp khác nhau với số lượng bi trong các hộp là 3, 3, 4 là
Bước 2: Tìm số trường hợp bị lặp
Có 2 hộp cùng chứa số lượng là 3 viên bi. Vì 2 hộp này giống hệt nhau, nên việc hoán đổi toàn bộ bi của hộp này sang hộp kia không tạo ra cách chia mới.
Số trường hợp bị lặp là
Bước 3: Thực hiện phép chia
Số cách chia thực tế khi các hộp giống nhau là
Điền đáp án: 2100.
Câu 7 [1133553]: Trong một nhóm gồm 16 sinh viên tham gia một dự án cộng đồng gồm có 4 sinh viên y khoa, 5 sinh viên sư phạm và 7 sinh viên đến từ trường khác. Có
cách chia 16 sinh viên trên thành 4 nhóm có số lượng thành viên bằng nhau, sao cho mỗi nhóm có ít nhất 1 sinh viên y khoa và 1 sinh viên sư phạm. Giá trị của
bằng bao nhiêu?
Đính chính: Nhóm tác giả xin gửi lời xin lỗi chân thành đến các em học sinh. Bản in đầu tiên, không tránh khỏi có sai sót. Các em sửa lại đề bài như trên web. Sai sót này sẽ được sửa trong lần tái bản sau. Cảm ơn các em!
Vì 4 nhóm có số lượng sinh viên bằng nhau nên số thành viên mỗi nhóm bằng
người.
Bước 1: Phân bổ 4 sinh viên y khoa vào 4 nhóm (thỏa mãn mỗi nhóm có ít nhất 1 sinh viên y khoa)
Vì 4 nhóm này như nhau nên ta có
cách chia.
Sau khi chia 4 sinh viên y khoa (khác nhau) vào 4 nhóm thì 4 nhóm này trở thành 4 nhóm khác nhau.
Bước 2: Phân bổ 5 sinh viên sư phạm (thỏa mãn mỗi nhóm có ít nhất 1 sinh viên sư phạm)
Chọn 1 nhóm có 2 sinh viên sư phạm: có 4 cách (giả sử nhóm 1).
Chọn 2 sinh viên vào nhóm này: có
cách.
Phân bổ 3 sinh viên còn lại cho 3 nhóm còn lại: có
cách.
Số cách phân bổ 5 sinh viên sư phạm là 
Bước 3: Phân bổ 7 sinh viên còn lại
Khi thực hiện xong bước 1, 2, thì trong 4 nhóm gồm: 1 nhóm 3 sinh viên và 3 nhóm còn lại có 2 sinh viên.
Do đó phân bổ 7 sinh viên còn lại lần lượt là 1; 2; 2; 2 (để thỏa mãn mỗi nhóm có 4 sinh viên).
Số cách chia 7 sinh viên còn lại là
Vậy số cách chia là

Điền đáp án: 15120.
Vì 4 nhóm có số lượng sinh viên bằng nhau nên số thành viên mỗi nhóm bằng
Bước 1: Phân bổ 4 sinh viên y khoa vào 4 nhóm (thỏa mãn mỗi nhóm có ít nhất 1 sinh viên y khoa)
Vì 4 nhóm này như nhau nên ta có
Sau khi chia 4 sinh viên y khoa (khác nhau) vào 4 nhóm thì 4 nhóm này trở thành 4 nhóm khác nhau.
Bước 2: Phân bổ 5 sinh viên sư phạm (thỏa mãn mỗi nhóm có ít nhất 1 sinh viên sư phạm)
Chọn 1 nhóm có 2 sinh viên sư phạm: có 4 cách (giả sử nhóm 1).
Chọn 2 sinh viên vào nhóm này: có
Phân bổ 3 sinh viên còn lại cho 3 nhóm còn lại: có
Bước 3: Phân bổ 7 sinh viên còn lại
Khi thực hiện xong bước 1, 2, thì trong 4 nhóm gồm: 1 nhóm 3 sinh viên và 3 nhóm còn lại có 2 sinh viên.
Do đó phân bổ 7 sinh viên còn lại lần lượt là 1; 2; 2; 2 (để thỏa mãn mỗi nhóm có 4 sinh viên).
Số cách chia 7 sinh viên còn lại là
Vậy số cách chia là
Điền đáp án: 15120.
Câu 8 [1133554]: Cho tập hợp S gồm 6 phần tử, có bao nhiêu cách chia tập hợp S thành 4 tập con khác rỗng, sao cho mỗi tập con có không quá 3 phần tử?
Note: Các tập con ở bài này có vai trò như nhau.
Trường hợp 1: Bộ số
Bước 1: Giả sử 4 tập khác nhau. Số cách chia là
Bước 2: Vì 4 tập giống nhau và có 3 tập cùng chứa 1 phần tử nên số trường hợp lặp là
Bước 3: Số cách chia thực tế là
(cách).
Trường hợp 2: Bộ số
Bước 1: Giả sử 4 tập khác nhau. Số cách chia là
Bước 2: Có 2 tập chứa 2 phần tử
lặp) và có 2 tập chứa 1 phần tử
lặp). Tổng số trường hợp lặp là
Bước 3: Số cách chia thực tế là
(cách).
Tổng số cách chia tập S thỏa mãn là
Điền đáp án: 65.
Trường hợp 1: Bộ số
Bước 1: Giả sử 4 tập khác nhau. Số cách chia là
Bước 2: Vì 4 tập giống nhau và có 3 tập cùng chứa 1 phần tử nên số trường hợp lặp là
Bước 3: Số cách chia thực tế là
Trường hợp 2: Bộ số
Bước 1: Giả sử 4 tập khác nhau. Số cách chia là
Bước 2: Có 2 tập chứa 2 phần tử
Bước 3: Số cách chia thực tế là
Tổng số cách chia tập S thỏa mãn là
Điền đáp án: 65.